Trong bối cảnh dịch bệnh trên đàn vật nuôi còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ, đặc biệt là dịch tả lợn Châu Phi (DTLCP) có khả năng tái phát, yêu cầu đặt ra đối với các cấp, các ngành của Hà Nội không chỉ dừng ở việc “kiểm soát” mà phải chuyển sang trạng thái chủ động phòng ngừa, kiểm soát từ sớm, từ xa và từ cơ sở. Đây không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn của ngành nông nghiệp mà còn là vấn đề liên quan trực tiếp đến ổn định kinh tế - xã hội và đời sống nhân dân.
Nhìn thẳng vào thực tế: Nguy cơ không nhỏ từ sự chủ quan
Thực tiễn cho thấy, mặc dù công tác phòng, chống DTLCP thời gian qua đã đạt được nhiều kết quả tích cực, song nguy cơ dịch bệnh bùng phát trở lại vẫn hiện hữu. Một trong những nguyên nhân cốt lõi là tâm lý chủ quan, lơ là ở một bộ phận cơ sở và người chăn nuôi, đặc biệt khi dịch tạm lắng.
Chỉ đạo của Thành ủy Hà Nội tại Công văn số 480-CV/TU ngày 26/3/2026 về tăng cường lãnh đạo, chỉ đạo triển khai hiệu quả công tác phòng, chống bệnh dịch tả lợn châu Phi đã nhấn mạnh yêu cầu phải kịp thời chấn chỉnh, xử lý nghiêm trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân nếu để xảy ra dịch bệnh trên diện rộng hoặc buông lỏng công tác quản lý, chỉ đạo phòng, chống dịch.
Điều này cho thấy, vấn đề không chỉ nằm ở giải pháp kỹ thuật mà còn ở kỷ luật, kỷ cương hành chính và trách nhiệm công vụ.
Không để “lỗ hổng” trong kiểm soát lưu thông và giết mổ
Một thực tế đáng lo ngại là hoạt động vận chuyển, buôn bán, giết mổ lợn và sản phẩm từ lợn tại một số nơi vẫn tiềm ẩn nhiều rủi ro. Nếu không kiểm soát chặt chẽ, đây sẽ là “mắt xích yếu” làm lây lan dịch bệnh trên diện rộng.
Do đó, yêu cầu tăng cường kiểm soát vận chuyển, truy xuất nguồn gốc, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm không chỉ là giải pháp tình thế mà phải trở thành nhiệm vụ thường xuyên, liên tục. Các hành vi như buôn bán lợn bệnh, giết mổ trái phép, tiêu thụ sản phẩm không bảo đảm an toàn cần được xử lý nghiêm minh, đủ sức răn đe.
Ở góc độ quản lý, đây cũng là phép thử đối với năng lực phối hợp giữa các lực lượng: thú y, quản lý thị trường, công an và chính quyền cơ sở.
Minh bạch thông tin để ổn định tâm lý xã hội
Một điểm đáng chú ý trong công tác phòng, chống DTLCP là yêu cầu phải truyền thông đúng, trúng và kịp thời.
Cần tiếp tục khẳng định rõ ràng trên các phương tiện thông tin đại chúng rằng: Dịch tả lợn Châu Phi không lây sang người và không gây bệnh cho người - đây là kết luận khoa học đã được các tổ chức quốc tế và cơ quan chuyên môn xác nhận.
Khuyến cáo đối với người dân
Không hoang mang, lo lắng quá mức trước thông tin về dịch bệnh; tiếp nhận thông tin từ các nguồn chính thống, tin cậy.
Lựa chọn, sử dụng thịt lợn và sản phẩm từ lợn có nguồn gốc rõ ràng, đã qua kiểm soát thú y; thực hiện ăn chín, uống sôi, bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm.
Không tiêu thụ, vận chuyển, giết mổ lợn bệnh, lợn chết hoặc sản phẩm không rõ nguồn gốc.
Chủ động phối hợp, thông báo kịp thời cho chính quyền địa phương, cơ quan thú y khi phát hiện lợn ốm, chết bất thường.
Tích cực tham gia, chấp hành các biện pháp phòng, chống dịch; chung tay cùng chính quyền và ngành thú y kiểm soát, khống chế dịch bệnh hiệu quả./.
Cấn Xuân Minh – Chi cục CN, TS và Thú y Hà Nội