Theo dự báo của Cục Khí tượng Thủy văn, trong năm 2026 tình hình thời tiết, thiên tai tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường; trên Biển Đông có khả năng xuất hiện áp thấp nhiệt đới và bão, khu vực Bắc Bộ có thể xảy ra mưa lớn diện rộng, gây nguy cơ ngập úng, lũ quét, sạt lở đất và ảnh hưởng nghiêm trọng đến hoạt động nuôi trồng thủy sản. Để chủ động phòng ngừa, ứng phó và giảm thiểu thiệt hại do mưa bão, Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội đã ban hành văn bản hướng dẫn các biện pháp phòng, chống mưa bão trong nuôi trồng thủy sản.

1. Đối với nuôi thủy sản trong ao

* Trước mưa lũ: 

- Đối với ao nuôi thủy sản thương phẩm: Thu hoạch thủy sản nuôi khi đạt kích cỡ thương phẩm.

- Đối với cơ sở sản xuất, ương dưỡng giống thuỷ sản: Nếu ao nuôi có nguy cơ bị ngập hoặc sạt lở, chuẩn bị sẵn bể di động hoặc khu vực an toàn để di chuyển đàn cá bố mẹ đảm bảo không bị thất thoát.

- Kiểm tra và tu bổ lại bờ ao cho chắc chắn, hệ thống xả tràn cho ao nuôi đảm bảo bờ ao nên cao hơn mực nước cao nhất hàng năm 0,5 m. 

- Chuẩn bị lưới, đăng chắn, cọc tre để cắm chắn khi nước tràn hoặc vỡ bờ tránh thất thoát thủy sản nuôi.

- Khơi thông dòng chảy ở các sông, mương xung quanh ao để việc thoát nước được dễ dàng. Chuẩn bị máy bơm nước chống ngập khi cần thiết (chuẩn bị thêm máy phát điện nếu có để đề phòng điện lưới bị mất). Phát quang cây xung quanh bờ ao để hạn chế cành, lá cây rơi xuống ao làm ô nhiễm ao nuôi khi có bão lũ, đồng thời phòng khi gió lớn gây đổ cây vỡ bờ ao. Rải vôi bột xung quanh bờ ao với lượng khoảng 1-2 kg/100 m² để ổn định pH cho ao nuôi có mưa lũ.

- Khi mưa lớn kéo dài, nước ao nuôi sẽ bị đục và pH bị giảm đột ngột nên bón vôi bột cho ao, đầm nuôi với liều lượng 2 - 3 kg/100 m³ nước để ổn định pH nước và làm giảm độ đục của nước ao (vôi bột được hòa tan vào nước rồi té đều khắp mặt ao).

- Thực hiện các biện pháp che chắn đảm bảo an toàn cho cơ sở vật chất phục vụ quá trình sản xuất. 

* Sau mưa lũ: Nếu có cây đổ, lá cây rụng, xác chết gia súc, gia cầm ở các khu vực xung quanh ao cần thu gom, loại bỏ ra khỏi ao và xử lý theo đúng quy định để tránh làm cho môi trường nước bị ô nhiễm.

* Thực hiện các biện pháp phòng và trị bệnh trong mùa mưa bão, lũ, lụt như sau: bổ sung Vitamin vào thức ăn cho cá để tăng cường sức đề kháng; chủ động xử lý môi trường nước bằng vôi bột với lượng 2 - 3 kg/100 m³ nước ao hoặc một số hóa chất được phép sử dụng trong nuôi thủy sản (như TCCA, BKC, Chlorine,...) theo đúng liều lượng hướng dẫn của nhà sản xuất để khử trùng nước ao nuôi, phòng bệnh cho thủy sản nuôi. 

- Điều chỉnh lượng thức ăn khi có mưa bão hoặc thay đổi thời tiết để hạn chế ô nhiễm môi trường, tránh lãng phí. 

2. Đối với nuôi cá lồng trên sông/hồ chứa

- Tiến hành thu hoạch khi cá nuôi đạt kích cỡ thương phẩm trước mùa mưa lũ. Kiểm tra lại lồng bè, gia cố lại hệ thống dây neo, phao lồng và di chuyển vào nơi có dòng chảy nhẹ để tránh mưa lũ làm hỏng lồng. Ở những nơi có dòng chảy lớn cần gia cố lồng nuôi bằng tấm chắn, bạt che chắn phía trước lồng nuôi làm giảm dòng chảy trực tiếp vào hệ thống lồng nuôi; ngăn chặn các vật rắn, gỗ làm hư hỏng lồng gây thất thoát thủy sản ra ngoài. Thả thêm rọ đá ở góc lồng nuôi.

- Thực hiện các biện pháp phòng và trị bệnh trong mùa mưa lũ như sau: bổ sung Vitamin (theo liều lượng và hướng dẫn của nhà sản xuất) vào thức ăn cho cá để tăng cường sức đề kháng, treo túi vôi trước dòng chảy để phòng bệnh cho cá, thường xuyên vệ sinh lồng sạch sẽ, thông thoáng để thoát nước. Hạn chế cho ăn khi có mưa bão để hạn chế ô nhiễm môi trường.

- Chuẩn bị thuyền máy, phao cứu sinh hỗ trợ khi cần thiết. Không ở lại lồng bè nuôi khi có mưa lũ lớn nhằm đảm bảo an toàn tính mạng con người. Có kế hoạch sơ tán dụng cụ thiết bị, vật tư, thức ăn... Theo dõi chặt chẽ diễn biến thời tiết: mực nước lũ trên các con sông và tình hình mưa bão trên các phương tiện thông tin đại chúng để chủ động đối phó nhằm bảo vệ lồng và thủy sản nuôi một cách có hiệu quả.

3. Triển khai sơ tán người dân khai thác, đánh bắt thủy sản trên sông, các khu nuôi lồng bè,… đến nơi an toàn và chuẩn bị đầy đủ nguồn lực, phương tiện và phương án để cứu hộ, cứu nạn tài sản và người nuôi trồng thuỷ sản khi có yêu cầu.

4. Tuyên truyền hướng dẫn người nuôi trồng thuỷ sản thực hiện đúng các quy định của pháp luật và tuân thủ sự chỉ đạo, điều hành của cơ quan chức năng trong công tác phòng chống và khắc phục hậu quả thiên tai; công tác thống kê thiệt hại (nếu có)./.