Mở rộng phạm vi điều chỉnh, bổ sung nhiều biện pháp xử lý

Nghị định quy định toàn diện các hành vi vi phạm trong lĩnh vực thú y, bao gồm: phòng bệnh, chống dịch bệnh động vật; kiểm dịch động vật, sản phẩm động vật; kiểm soát giết mổ; sơ chế, chế biến động vật, sản phẩm động vật; kiểm tra vệ sinh thú y; quản lý thuốc thú y và hành nghề thú y.

Một trong những điểm đáng chú ý là Nghị định đã bổ sung, hoàn thiện nhiều biện pháp khắc phục hậu quả nhằm xử lý triệt để các hành vi vi phạm. Ngoài hình thức phạt tiền, tổ chức, cá nhân vi phạm còn có thể bị buộc tiêu hủy động vật, sản phẩm động vật; buộc tái xuất; buộc kiểm dịch lại; buộc xử lý vệ sinh thú y; buộc thu hồi giấy phép hoặc nộp lại số lợi bất hợp pháp thu được từ hành vi vi phạm.

Đặc biệt, Nghị định quy định rõ nguyên tắc xác định và thu hồi toàn bộ số lợi bất hợp pháp có được từ hành vi vi phạm, góp phần ngăn chặn tình trạng trục lợi trong hoạt động chăn nuôi, vận chuyển, giết mổ và kinh doanh động vật, sản phẩm động vật.

Tăng mức răn đe đối với hành vi làm lây lan dịch bệnh

Trong bối cảnh nguy cơ phát sinh và lây lan các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm trên động vật vẫn tiềm ẩn, Nghị định có nhiều quy định xử phạt nghiêm khắc đối với các hành vi vi phạm về phòng, chống dịch bệnh.

Theo đó, hành vi che giấu, không khai báo hoặc khai báo không kịp thời khi phát hiện động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh hoặc chết do bệnh truyền nhiễm bị xử phạt từ 1 đến 2 triệu đồng.

Các hành vi nghiêm trọng hơn như vận chuyển động vật mắc bệnh, sản phẩm hoặc chất thải mang mầm bệnh truyền nhiễm nguy hiểm ra khỏi vùng dịch trái quy định có thể bị xử phạt đến 40 triệu đồng đối với cá nhân, đồng thời buộc tiêu hủy động vật, sản phẩm động vật vi phạm.

Đáng chú ý, hành vi đưa vào Việt Nam bệnh phẩm hoặc tác nhân gây bệnh động vật khi chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép có thể bị xử phạt tới 50 triệu đồng, mức xử phạt cao nhất đối với cá nhân theo Nghị định.

Siết chặt trách nhiệm của chủ nuôi chó, mèo

Nghị định tiếp tục khẳng định trách nhiệm của người nuôi chó trong công tác phòng, chống bệnh Dại.

Theo đó, hành vi không tiêm phòng vắc xin Dại cho động vật thuộc diện bắt buộc tiêm phòng hoặc không đeo rọ mõm, không xích giữ chó, không có người dắt khi đưa chó ra nơi công cộng sẽ bị xử phạt từ 1 đến 2 triệu đồng.

Quy định này góp phần nâng cao ý thức của người nuôi vật nuôi, giảm nguy cơ phát sinh các trường hợp chó cắn người và hạn chế nguy cơ lây truyền bệnh Dại trong cộng đồng.

Tăng cường quản lý giết mổ, kinh doanh động vật và bảo đảm an toàn thực phẩm

Một trong những nội dung đáng chú ý của Nghị định số 204/2026/NĐ-CP là tăng cường các chế tài xử lý vi phạm trong hoạt động giết mổ, sơ chế, chế biến, vận chuyển và kinh doanh động vật, sản phẩm động vật. Đây cũng là lĩnh vực đang được thành phố Hà Nội tập trung chỉ đạo nhằm từng bước khắc phục tình trạng giết mổ nhỏ lẻ, không bảo đảm điều kiện vệ sinh thú y và an toàn thực phẩm.

Theo quy định mới, các hành vi giết mổ động vật không được kiểm soát giết mổ, giết mổ tại địa điểm không được cơ quan có thẩm quyền cho phép, không thực hiện truy xuất nguồn gốc hoặc không bảo đảm điều kiện vệ sinh thú y đều bị xử phạt nghiêm theo quy định.

Đặc biệt, Nghị định quy định mức xử phạt cao đối với các hành vi tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe người tiêu dùng. Hành vi ngâm, tẩm sản phẩm động vật bằng hóa chất không được phép sử dụng hoặc vượt quá giới hạn cho phép bị phạt từ 20 đến 25 triệu đồng. Hành vi giết mổ, vận chuyển, kinh doanh động vật, sản phẩm động vật có chứa chất cấm sử dụng trong chăn nuôi, thú y có thể bị phạt tới 50 triệu đồng, đồng thời bị đình chỉ hoạt động và buộc tiêu hủy toàn bộ sản phẩm vi phạm.

Đáng chú ý, đối với hành vi vận chuyển, kinh doanh thịt gia súc, gia cầm và sản phẩm gia súc, gia cầm không có dấu kiểm soát giết mổ hoặc tem vệ sinh thú y, mức phạt được áp dụng theo tỷ lệ từ 60% đến 70% giá trị sản phẩm vi phạm. Quy định này góp phần nâng cao trách nhiệm của các cơ sở giết mổ, kinh doanh thực phẩm, đồng thời tăng cường khả năng truy xuất nguồn gốc và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Việc tăng cường các chế tài xử phạt được kỳ vọng sẽ tạo chuyển biến tích cực trong công tác quản lý giết mổ, thúc đẩy các cơ sở chấp hành nghiêm các quy định của pháp luật, góp phần thực hiện hiệu quả chủ trương của Thành phố về giảm dần và tiến tới chấm dứt hoạt động giết mổ nhỏ lẻ không bảo đảm điều kiện, hướng tới xây dựng chuỗi cung ứng thực phẩm an toàn, có kiểm soát từ khâu chăn nuôi đến tiêu dùng.

Kiểm soát chặt chẽ hoạt động kiểm dịch

Nghị định cũng bổ sung nhiều quy định nhằm siết chặt công tác kiểm dịch động vật và sản phẩm động vật.

Các hành vi làm giả, tẩy xóa, mua bán giấy chứng nhận kiểm dịch; vận chuyển động vật, sản phẩm động vật không rõ nguồn gốc; nhập khẩu động vật, sản phẩm động vật không đúng quy định; không có giấy chứng nhận kiểm dịch đều bị xử phạt nghiêm khắc, đồng thời áp dụng các biện pháp buộc tái xuất, tiêu hủy hoặc kiểm dịch lại.

Đây là cơ sở quan trọng nhằm ngăn chặn nguy cơ dịch bệnh xâm nhập từ bên ngoài, bảo vệ ngành chăn nuôi trong nước và sức khỏe cộng đồng.

Nâng cao ý thức chấp hành pháp luật trong lĩnh vực thú y

Việc ban hành Nghị định số 204/2026/NĐ-CP thể hiện quyết tâm của Chính phủ trong việc tăng cường kỷ cương, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về thú y, đồng thời bảo đảm an toàn dịch bệnh động vật, an toàn thực phẩm và sức khỏe nhân dân.

Các tổ chức, cá nhân hoạt động trong lĩnh vực chăn nuôi, giết mổ, vận chuyển, kinh doanh động vật, sản phẩm động vật cần chủ động nghiên cứu, cập nhật các quy định mới; thực hiện nghiêm các quy định về phòng, chống dịch bệnh, kiểm dịch, kiểm soát giết mổ và vệ sinh thú y để tránh vi phạm và góp phần xây dựng ngành chăn nuôi phát triển bền vững, an toàn và hiệu quả./.