Trước tình hình trên, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã có Văn bản số 7523/SNNMT-CNTS&TY ngày 03/6/2026 đề nghị UBND các xã, phường; Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y và đơn vị có liên quan chỉ đạo triển khai các nội dung sau:
1. Tiếp tục triển khai, thực hiện nghiêm các nội dung tại Văn bản số 5865/SNNMT-CNTS&TY ngày 04/5/2026 của Sở Nông nghiệp và Môi trường về việc chủ động triển khai các biện pháp ngăn chặn vi rút LMLM serotype SAT1.
2. Khi phát hiện gia súc nghi mắc bệnh LMLM hoặc ổ dịch LMLM có yếu tố dịch tễ liên quan đến nguy cơ xâm nhiễm vi rút serotype SAT1, phải kích hoạt ngay quy trình xử lý theo nguyên tắc: phát hiện sớm, báo cáo nhanh, lấy mẫu kịp thời, xét nghiệm chính xác, khoanh vùng nhanh, xử lý triệt để, kiểm soát chặt vận chuyển, tiêu độc khử trùng liên tục, tiêm phòng bao vây phù hợp và báo cáo đúng quy định, cụ thể:
2.1. Kích hoạt và chỉ huy xử lý ổ dịch
- Ngay sau khi tiếp nhận thông tin nghi ngờ, UBND cấp xã chỉ đạo nhân viên chăn nuôi thú y, phòng chuyên môn và các đơn vị, lực lượng liên quan kiểm tra, xác minh ban đầu; đồng thời báo cáo Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y để chỉ đạo, hướng dẫn xử lý.
- Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y là đầu mối chuyên môn hướng dẫn UBND cấp xã điều tra, lấy mẫu, xét nghiệm, khoanh vùng, xử lý ổ dịch, kiểm soát vận chuyển, vệ sinh tiêu độc khử trùng, tiêm phòng và báo cáo theo quy định.
- Trường hợp ổ dịch có diễn biến phức tạp, nghi ngờ có liên quan đến vi rút LMLM serotype SAT1, báo cáo ngay về Bộ Nông nghiệp và Môi trường, Cục Chăn nuôi và Thú y để được hướng dẫn, hỗ trợ chuyên môn, xét nghiệm, đánh giá nguy cơ và tổ chức ứng phó.
2.2. Điều tra dịch tễ, truy xuất nguồn lây
- Tổ chức điều tra dịch tễ khẩn trương để xác định thời gian xuất hiện bệnh, số lượng gia súc mắc bệnh, chết, tiêu hủy, loài mắc bệnh, tình trạng tiêm phòng, nguồn gốc gia súc, lịch sử nhập đàn, xuất đàn, hoạt động vận chuyển, buôn bán, giết mổ, tiếp xúc với người, phương tiện, dụng cụ, thức ăn, nước uống và các yếu tố có liên quan.
- Truy xuất nguồn gốc gia súc, sản phẩm gia súc, phương tiện vận chuyển, thương lái, cơ sở thu gom, cơ sở giết mổ, địa điểm trung chuyển có liên quan; lập danh sách các hộ chăn nuôi, cơ sở chăn nuôi, điểm thu gom, chợ, cơ sở giết mổ đã có tiếp xúc hoặc có nguy cơ để tổ chức giám sát, lấy mẫu, khoanh vùng và xử lý.
2.3. Lấy mẫu, vận chuyển mẫu, xét nghiệm
Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y phối hợp với UBND cấp xã hướng dẫn nhân viên chăn nuôi thú y, thú y cơ sở tổ chức lấy mẫu bệnh phẩm phù hợp theo hướng dẫn chuyên môn; bảo đảm mẫu được bảo quản, vận chuyển an toàn sinh học đến phòng xét nghiệm có thẩm quyền trong thời gian sớm nhất.
2.4. Khoanh vùng, kiểm soát vận chuyển
- Trên cơ sở kết quả kiểm tra, xác minh, điều tra dịch tễ và hướng dẫn của cơ quan thú y, địa phương xác định phạm vi ổ dịch, vùng bị dịch uy hiếp, vùng đệm; tổ chức lập chốt kiểm soát tạm thời khi cần thiết để kiểm soát việc vận chuyển gia súc, sản phẩm gia súc cảm nhiễm ra, vào khu vực có dịch, khu vực có nguy cơ.
- Tạm dừng hoặc hạn chế việc mua bán, vận chuyển, giết mổ, tập kết, trung chuyển gia súc mẫn cảm và sản phẩm của chúng tại khu vực có dịch, vùng bị dịch uy hiếp, vùng đệm theo quy định.
2.5. Xử lý động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh; tiêu hủy khi cần thiết
- Tổ chức cách ly ngay gia súc mắc bệnh, nghi mắc bệnh; không để người dân giết mổ, mua bán, vận chuyển, vứt xác động vật mắc bệnh, nghi mắc bệnh, động vật chết hoặc sản phẩm động vật mang mầm bệnh ra môi trường.
- Việc tiêu hủy động vật mắc bệnh, chết, nghi mắc bệnh hoặc có kết quả xét nghiệm dương tính được thực hiện theo quy định của pháp luật về thú y, pháp luật về bảo vệ môi trường và hướng dẫn của cơ quan chuyên môn. Đối với trường hợp nghi ngờ hoặc xác định là serotype SAT1, địa phương cần xử lý theo nguyên tắc khẩn trương, chặt chẽ, không để phát tán mầm bệnh; đặc biệt lưu ý quy định tiêu hủy bắt buộc đối với gia súc mắc bệnh trong ổ dịch đầu tiên hoặc với type vi rút LMLM mới, type vi rút không xuất hiện trên địa bàn trong thời gian dài.
2.6. Vệ sinh, tiêu độc, khử trùng
- Tổ chức vệ sinh, tiêu độc, khử trùng liên tục tại hộ chăn nuôi, cơ sở chăn nuôi, chuồng trại, khu vực có dịch, hố tiêu hủy, phương tiện vận chuyển, dụng cụ chăn nuôi, chợ, điểm tập kết, cơ sở thu gom, cơ sở giết mổ và các địa điểm có nguy cơ phát tán mầm bệnh.
- Hướng dẫn người chăn nuôi, cơ sở thu gom, vận chuyển, giết mổ thực hiện vệ sinh, khử trùng, tiêu độc, kiểm soát người và phương tiện ra vào khu vực chăn nuôi; không để chất thải, nước thải, xác động vật, sản phẩm động vật có nguy cơ mang mầm bệnh phát tán ra môi trường.
2.7. Tiêm phòng khẩn cấp, tiêm phòng bao vây
- Khi có ổ dịch LMLM (do các típ đang lưu hành tại Việt Nam) xảy ra, tổ chức tiêm phòng khẩn cấp cho gia súc khỏe mạnh tại khu vực có dịch và tiêm phòng bao vây theo hướng từ ngoài vào trong đối với gia súc mẫn cảm tại các khu vực chưa có dịch nhưng có nguy cơ, theo đúng hướng dẫn của cơ quan chuyên môn.
- Trường hợp nghi ngờ hoặc xác định vi rút LMLM serotype SAT1, việc sử dụng vắc xin phải căn cứ vào loại vắc xin phù hợp về serotype, dữ liệu tương đồng kháng nguyên, kết quả kiểm nghiệm, khảo nghiệm, hướng dẫn của Cục Chăn nuôi và Thú y và quy định pháp luật về thuốc thú y. Không sử dụng vắc xin không phù hợp chủng vi rút, không rõ chất lượng, không đúng hướng dẫn chuyên môn.
2.8. Báo cáo, cập nhật thông tin
- UBND cấp xã thực hiện chế độ thông tin, báo cáo dịch bệnh theo đúng quy định; báo cáo kịp thời, đầy đủ, chính xác về tình hình dịch bệnh, kết quả điều tra dịch tễ, kết quả xét nghiệm, số lượng gia súc mắc bệnh, chết, tiêu hủy, phạm vi ổ dịch, biện pháp đã triển khai, khó khăn, vướng mắc và đề xuất hỗ trợ.
- Đối với ổ dịch nghi ngờ hoặc xác định có liên quan đến vi rút LMLM serotype SAT1, địa phương báo cáo ngay về Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y để chỉ đạo, hướng dẫn, hỗ trợ xử lý; Chi cục Chăn nuôi, Thủy sản và Thú y báo cáo Sở Nông nghiệp và Môi trường, Cục Chăn nuôi và Thú y để hỗ trợ xử lý và hướng dẫn./.
