Theo Sổ tay hướng dẫn thu gom, xử lý và sử dụng rơm rạ tại vùng Đồng bằng sông Hồng do TS. Nguyễn Hùng Cường (Chủ biên), rơm rạ có thể được thu gom bằng cơ giới, bảo quản đúng kỹ thuật và sử dụng cho nhiều mục đích như làm thức ăn cho gia súc, trồng nấm rơm, sản xuất đệm lót sinh học trong chăn nuôi, sản xuất phân bón hữu cơ hoặc làm nguyên liệu cho các sản phẩm sinh khối.
Đối với những khu vực không thuận lợi cho việc thu gom, rơm rạ cần được xử lý ngay trên đồng ruộng bằng chế phẩm vi sinh kết hợp cày vùi. Phương pháp này giúp rơm rạ phân hủy nhanh, bổ sung chất hữu cơ cho đất, tăng độ tơi xốp, hạn chế ngộ độc hữu cơ, giảm sâu bệnh và tạo điều kiện thuận lợi cho vụ sản xuất tiếp theo.
Bên cạnh đó, việc tận dụng rơm rạ để sản xuất phân bón hữu cơ còn góp phần giảm chi phí đầu vào, nâng cao độ phì nhiêu của đất, giảm phụ thuộc vào phân bón hóa học và thúc đẩy phát triển nền nông nghiệp tuần hoàn. Rơm sau xử lý cũng có thể trở thành nguồn thức ăn dự trữ giàu dinh dưỡng cho trâu, bò; làm giá thể trồng nấm hoặc đệm lót sinh học, góp phần giảm ô nhiễm trong chăn nuôi.
Các chuyên gia khuyến cáo, người dân tuyệt đối không đốt rơm rạ ngoài đồng. Thay vào đó, cần chủ động thu gom hoặc xử lý bằng các biện pháp phù hợp với điều kiện sản xuất của địa phương; đồng thời tăng cường ứng dụng cơ giới hóa và chế phẩm sinh học để nâng cao hiệu quả sử dụng phụ phẩm nông nghiệp.
Việc thay đổi thói quen xử lý rơm rạ không chỉ mang lại lợi ích kinh tế cho người trồng lúa mà còn góp phần bảo vệ môi trường, giảm phát thải khí nhà kính, cải thiện chất lượng đất canh tác và hướng tới nền nông nghiệp xanh, tuần hoàn, thích ứng với biến đổi khí hậu. Đây cũng là giải pháp thiết thực để xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, bền vững và nâng cao thu nhập cho nông dân vùng Đồng bằng sông Hồng.
Chi tiết xem tại đây: 