Hiện nay, Hà Nội có hơn 626 km đê được phân cấp dọc theo 7 tuyến sông lớn, bảo vệ diện tích tự nhiên hơn 3.340 km² và trên 8,5 triệu dân. Ngoài nhiệm vụ phòng, chống lũ, hệ thống đê còn đóng vai trò kết nối giao thông, phát triển nông nghiệp, du lịch và các hoạt động kinh tế ven sông. Tuy nhiên, những trận lũ lớn xảy ra liên tiếp trong các năm 2024 và 2025 đã bộc lộ nhiều hạn chế, nhất là tại các tuyến đê cấp IV, cấp V và khu vực sông Tích, sông Bùi, làm gia tăng nguy cơ mất an toàn khi xuất hiện mưa lũ cực đoan.

Kế hoạch đặt mục tiêu xây dựng hệ thống hệ thống đê điều hiện đại, bảo đảm an toàn ứng với mực nước lũ thiết kế và có giải pháp để bảo đảm an toàn đê khi xảy ra lũ lịch sử; phát huy lợi thế của hệ thống đê điều là công trình lịch sử, văn hóa, cảnh quan và giao thông nhằm tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội, đặc biệt là khu vực ven đê, ven sông; nâng cao hiệu quả quản lý, vận hành và bảo trì hệ thống đê điều kết hợp giao thông. Nhất quán quan điểm chỉ đạo về đầu tư nâng cấp hệ thống đê điều "đảm bảo an toàn phòng, chống lũ; mở rộng tối đa mặt cắt và đảm bảo tối thiểu 02 làn xe, đồng bộ tải trọng xe, kết nối tối ưu hệ thống hạ tầng giao thông khu vực; kết hợp với chỉnh trang đô thị đối với các đoạn tuyến đê đi qua khu vực đô thị; đầu tư hệ thống đê điều hiện đại, đồng bộ, đủ năng lực ứng phó với các kịch bản mưa lũ cực đoan, sử dụng đa mục tiêu, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội".

Theo kế hoạch, Thành phố sẽ đầu tư khoảng 34.951 tỷ đồng để cải tạo, nâng cấp hệ thống đê điều theo lộ trình. Trong giai đoạn 2026-2030, Hà Nội ưu tiên đầu tư gần 19.700 tỷ đồng để nâng cấp hơn 330 km đê, tập trung vào các tuyến xung yếu, thường xuyên xảy ra sự cố hoặc bị tràn trong các trận lũ lịch sử. Sau năm 2030, Thành phố tiếp tục đầu tư hơn 13.000 tỷ đồng để hoàn thiện các tuyến đê còn lại, đồng thời triển khai các giải pháp phi công trình như xây dựng cơ sở dữ liệu số, hệ thống quan trắc, cảnh báo lũ, lập bản đồ ngập lụt và di dời các công trình, nhà ở nằm trong phạm vi bảo vệ đê điều.

Điểm nổi bật của kế hoạch là định hướng xây dựng hệ thống đê hiện đại, đa mục tiêu, kết hợp bảo đảm an toàn phòng, chống lũ với phát triển giao thông, chỉnh trang đô thị và khai thác hiệu quả không gian ven sông. Các tuyến đê sẽ được mở rộng tối thiểu hai làn xe cơ giới, tăng cường kết nối liên vùng, đồng thời từng bước hình thành những tuyến giao thông, cảnh quan xanh, góp phần nâng cao chất lượng sống của người dân.

Sở Nông nghiệp và Môi trường Hà Nội được giao nhiệm vụ đôn đốc, hướng dẫn việc triển khai thực hiện Kế hoạch, tổng hợp, đánh giá kết quả thực hiện, báo cáo Ủy ban nhân dân Thành phố, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (báo cáo hàng năm trước ngày 31/12). Chủ trì, phối hợp với các Sở, ngành liên quan, các xã, phường tham mưu Ủy ban nhân dân Thành phố xây dựng cơ chế chính sách của địa phương nhằm khuyến khích, hỗ trợ công tác nghiên cứu, ứng dụng khoa học công nghệ và thu hút nguồn lực ngoài ngân sách cho công tác đầu tư nâng cấp đê trên địa bàn Thành phố; cập nhật cơ sở dữ liệu về đê điều trên địa bàn Thành phố theo chỉ đạo, hướng dẫn của Bộ Nông nghiệp và Môi trường; đề xuất xây dựng, quản lý, duy tu, bảo dưỡng công trình đê điều. Rà soát, đề xuất kế hoạch đầu tư công trung hạn, dài hạn và hàng năm, đồng thời lồng ghép vào các chương trình, dự án khác, đặc biệt là các dự án phát triển giao thông của Thành phố, bảo đảm đầu tư đồng bộ, hiệu quả. Phối hợp hướng dẫn chủ đầu tư, ban quản lý dự án trong việc triển khai Kế hoạch nâng cấp đê đảm bảo đồng bộ, thống nhất, phát huy hiệu quả đầu tư; phối hợp, hướng dẫn các xã, phường xây dựng kế hoạch từng bước di dời, giải tỏa các công trình nằm trong phạm vi bảo vệ đê điều.